dinsdag 28 februari 2017

ATTD 2017 - dag 3

Dit is het verslag van dag 3 op ATTD 2017. Mocht je de vorige delen gemist hebben: Klik hier voor dag 1, klik hier voor dag 2 deel 1, klik hier voor dag 2 deel 2.

De volgende ochtend begaf ik me terug naar ATTD om nog wat rond te neuzen en de presentatie van Roche bij te wonen. Deze presentatie behandelde 3 onderdelen: de nieuwe Insight CGM, het belang van de accuraatheid van insulinepompen en het nieuwe Accu-Chek Guide systeem.
Er werd eerst gepraat over het technische aspect van het Insight CGM systeem, over hoe de sensor opgebouwd is om een hoge accuraatheid te bekomen. De zender verbindt via Bluetooth LE (Low Energy) met je smartphone om gegevens door te sturen. Je kan je telefoon nadien met je PC verbinden via USB om je gegevens in SmartPix te plaatsen. SmartPix is de analyse software die nu al gebruikt wordt om bijvoorbeeld je insulinepomp en BG meter uit te lezen. Kalibreren van de sensor doe je 2 maal per dag door je BG waarde van je meter handmatig in te geven op je smartphone. Het inbrengen van de sensor doe je met de meegeleverde inbrenghulp. Daarna klik je de zender eenvoudig op de sensor. De sensoren zullen een levensduur van 7 dagen hebben. Uit een studie is ook gebleken dat de vertraging van een CGM sensor patiënt afhankelijk is. Dat verklaart dus waarom bij sommigen de sensor meer achterloopt dan bij anderen. Roche zal een algoritme gebruiken om deze vertraging zo veel mogelijk te elimineren.
Het tweede deel van de presentatie handelde over een onderzoek naar accuraatheid van insulinepompen. Een interessant onderwerp! Ik had er nog niet eerder bij stilgestaan, maar is 1 dosis insuline wel hetzelfde bij verschillende pompen? Een insulinepomp bestaat uit een stappenmotortje dat zorgt voor de toediening van je insuline. Het onderzoek, dat gesponsord werd door Roche, toont aan dat er duidelijke verschillen zitten op de pompen van verschillende leveranciers. Bij grotere dosissen is het verschil verwaarloosbaar, maar bij kleinere dosissen wordt het verschil groter. Denk aan je basale insuline of bolussen voor kinderen. Ook de snelheid van toedienen kan zeer sterk verschillen tussen de verschillende merken. De studie was helaas nog niet geheel afgerond maar er konden wel al conclusies getrokken worden. Het verschil tussen toedienen van insuline verschilt best wel veel van pomp tot pomp in zowel snelheid als eenheid grootte. Dit verklaart waarschijnlijk ook waarom ik zelf merkte dat ik, bij de overstap naar een nieuwe pomp, plots mijn dosis behoorlijk moest aanpassen.

Na de uiteenzetting van het onderzoek stelde Roche het nieuwe Accu-Chek Guide systeem voor. Het systeem bestaat uit een speciaal potje om je teststrips te bewaren, een nieuwe BG meter en een app, Accu-Chek Connect. Dit geheel heeft als doel om een betere accuraatheid te bekomen, frustraties weg te nemen en je gegevens makkelijker te analyseren. Het nieuwe potje voor je teststrips is zo gemaakt dat je strips er niet meer kunnen uitvallen, ook al hou je het ondersteboven. Knap gezien van Roche! De nieuwe BG meter heeft ook een nieuw soort teststrips met een bredere applicatie zone. Hierdoor wordt het makkelijker om een bloeddruppel juist aan te brengen op het stripje. 's Nachts meten zal ook makkelijker zijn omdat de strip-poort van de nieuwe meter verlicht is. Het geheel wordt compleet gemaakt met een app op je smartphone die je gegevens van je meter uitleest en doorstuurt naar een online platform, Accu-Chek Connect Online. De app bevat een logboek, boluscalculator, kan foto's gebruiken om te helpen koolhydraten in te schatten en kan ook tekstberichten sturen naar een toezichthouder.
Als slot werd er nog aangehaald hoe behandeling van diabetes aan het veranderen is. De aanpak wordt steeds meer gepersonaliseerd om voor elke patiënt een goede behandeling uit te werken. Dit moet er voor zorgen dat de glucosewaarden steeds meer in het gewenste bereik vallen. De opmars van CGM en apps die heel wat data verzamelen en analyseren zal hierbij flink helpen. Ook Accu-Chek Smart Pix versie 3 zal hierbij helpen door automatische patroon detectie en integratie van gegevens uit de CGM. Roche werkt ook samen met de bekende app "mySugr", die rechtstreeks de gegevens van de nieuwe Accu-Chek meters kan uitlezen.
Klik hier voor de foto's van de presentatie van Roche.
(Sorry voor de slechte kwaliteit, beide batterijen van mijn fototoestel waren ondertussen leeg. De foto's komen gedeeltelijk van mijn smartphone.)

Na de presentatie liep ik een oude bekende van Dexcom tegen het lijf. Hij wist me nog het één en ander te vertellen over het Dexcom G6 systeem. De presentatie van Dexcom had ik helaas gemist. De zender van de G6 is heel wat dunner dan de oude en de sensoren zullen gevalideerd zijn om 10 dagen mee te gaan. Ook de nauwkeurigheid is er weer op vooruit gegaan. Er zal nog slechts één kalibratie nodig zijn bij het opstarten van een nieuwe sensor, daarna niet meer!
Wat verderop stonden enkele kleinere standhouders. Eén van de producten die me erg interessant leken waren de "Vivi" passieve insulinekoelers van het merk TempraMed. Omdat de koelers passief zijn en dus geen batterij gebruiken zijn ze erg duurzaam. Om de effectiviteit aan te tonen lag er een temperatuurmeter in een koeler met een gloeilamp erop gericht. De temperatuur in de koeler was 25°C, daarbuiten maar liefst 49°C! Een ongelooflijk verschil voor een passieve koeler! Dit lijkt me een geweldig alternatief voor de Frio tasjes. Er zijn verschillende modellen, het "cap model" dat op een insulinespuit past is alvast verkrijgbaar, de andere modellen verschijnen in april 2017. Meer info op https://www.my-vivi.com/.
Rond de middag was het tijd om mijn spullen te pakken en met de trein richting huis te vertrekken. ATTD 2017 was zeer leerzaam, maar ook vermoeiend. Ik was blij om er bij te kunnen zijn en ik wil dan ook graag Roche en Medtronic bedanken om aan mij te denken en me uit te nodigen!


donderdag 23 februari 2017

ATTD 2017 dag 2 (deel 2)

Dit is deel 2 van dag 2 op ATTD 2017. Na de presentatie van Medtronic begaf ik me terug naar ruimte met standen van de firma's. Heb je de vorige delen gemist? Klik dan hier voor dag 1 en klik hier voor deel 1 van dag 2.

Alle grote namen waren aanwezig met hun laatste ontwikkelingen en toestellen. Er waren een heleboel meters, pennen en pompen te bezichtigen alsook nieuwe apps en toebehoren. Ik stopte bij de stand van Novo Nordisk. Ze kwamen er hun nieuwe insuline voorstellen, "Fiasp" genaamd, die sneller zou werken dan hun huidige ultra snelwerkende insuline "NovoRapid". Toen ze op mijn badge "Pers" zagen staan werden ze een beetje nerveus. "Sorry mijnheer, wij mogen enkel met artsen spreken over onze nieuwe insuline!" Daar moest ik het dan mee doen... helaas.
Even later kwam ik Amin tegen. Hij was er ook op uitnodiging van Roche en ik had hem de dag voordien al even gesproken. Amin heeft een toestelletje ontwikkeld, genaamd MedAngel ONE, om de temperatuur van je insuline in het oog te houden. Hij heeft me een exemplaar opgestuurd om te reviewen, binnenkort te lezen op deze blog.
Wat verderop bevond zich de stand van Cellnovo. Ik had nog nooit eerder van hen gehoord. Cellnovo heeft een modieuze pomp ontwikkeld die toch wel een beetje bijzonder is. De pomp is zeer klein en licht, heeft enorm veel keuze in stickers om de buitenkant volledig naar je zin te maken, en een kort lijntje. De bedoeling is om de pomp net naast je infusieset te plakken. Zo lijkt hij een beetje op een patchpomp. Het toestel is volledig waterdicht en oplaadbaar. Het pompmechanisme is uniek en werkt met een door NASA ontwikkelde technologie. In plaats van een schroefmechanisme om de insuline uit je reservoir te drukken, gebruikt deze pomp een soort membraan van was. Door stroom door de was te sturen gaat deze vervormen en een pompbeweging creëren. Op die manier kan er zeer nauwkeurig de juiste dosis insuline uitgepompt worden en is het toestel super licht en klein. Waarom de nauwkeurigheid zo belangrijk is lees je in een volgend verslag. De pomp komt met een draadloze handset die erg lijkt op een dunne smartphone met een heel scherp, overzichtelijk scherm en die zeer vloeiend werkt. De handset doet ook dienst als BG meter. Alle data van de pomp en je metingen worden onmiddellijk in je online account geplaatst zodat jij en je diabetesteam een mooi overzicht krijgen van al je waarden en instellingen.
Ik vervolgde mijn rondgang door de zaal en plots zag ik enkele bekende gezichten: mijn diabetesteam van UZ Leuven. Blijkbaar werden ook zij uitgenodigd door Medtronic om het event bij te wonen en we zouden 's avonds samen dineren. Leuke verrassing! Ook prof. dr. Mathieu was aanwezig. Na een korte babbel begaf ik me terug naar het hotel om me een beetje op te frissen voor het diner met de mensen van Medtronic en de andere genodigden. Blijkbaar was niet enkel het team van UZ Leuven uitgenodigd, maar ook een aantal mensen van andere ziekenhuizen. Het diner was gezellig en er werd bijna uitsluitend gepraat over diabetes. De avond was snel om en voor ik het wist stond ik om 01:15 terug in mijn kamer. Tijd om te gaan slapen...

Binnenkort een verslag van dag 3 met onder andere de presentatie van Roche.


maandag 20 februari 2017

ATTD 2017 - dag 2 (deel 1)

Roche had voor ons een perskaart voorzien waarmee we, op dag 2, ATTD op eigen houtje konden bezoeken. 's Morgens had ik afgesproken met de mensen van Medtronic die me graag ook wilden spreken en een hotelkamer hadden geregeld in een hotel tegenover het gebouw waar ATTD plaatsvond. Na het afleveren van mijn bagage stak ik de straat over om ATTD te bezoeken. Mocht je het verslag van dag 1 nog niet gelezen hebben: klik dan hier!

Ik had al gehoord van mijn voorgangers dat ATTD niet zo groot was maar ik was toch behoorlijk onder de indruk van de vele standen! Gelukkig heb ik heel wat foto's kunnen maken om met jullie te delen. Je zal in dit artikel, en de volgende, links kunnen vinden om ze allemaal te bekijken. Hier alvast enkele sfeerbeelden: Klik hier!
Net toen ik aan de stand van Senseonics kwam werd er een presentatie gestart over het Eversense systeem, een CGM die onderhuids wordt ingeplant. De Eversense sensor komt nog dit jaar naar België in samenwerking met Roche. Het systeem is vooral interessant voor mensen met pleisterallergie. Het inplanten van de sensor, die de grootte heeft van een rijstkorrel, duurt ongeveer 5 minuten en is volledig pijnloos. De sensor blijft 90 dagen onder de huid. De levensduur van de sensor zal op termijn verlengt worden naar 180 dagen! Verwijderen en een nieuwe sensor plaatsen duurt 10 minuten. De sensor communiceert met een zender die je met een plakker op je arm draagt bovenop de plaats waar de sensor werd ingeplant. Elke dag dien je de plakker te vervangen om er voor te zorgen dat die goed blijft kleven. De zender stuurt via Bluetooth gegevens door naar je smartphone. Je kan de zender er eenvoudig weg afhalen en weer opplakken wanneer je maar wil. Wil je graag op het strand mooi bruinen zonder een witte vlek op je arm? Haal de zender er dan gewoon even af. De gegevens worden opgeslagen in de sensor en van zodra je de zender weer opplakt vult de grafiek van sensorwaarden weer mooi aan. Heb je je smartphone niet in de buurt dan waarschuwt de zender je via vibraties wanneer je suikerwaarden zakken en er een hypo dreigt. Er komt ook een nieuwe, waterdichte zender aan die ongeveer de helft dunner is en ook de helft lichter. De zender moet elke dag ongeveer 15 minuten worden opgeladen. Foto's van de presentatie vind je hier: Klik hier!
Kort na de presentatie van Eversense begaf ik me naar het grote amfitheater voor de presentatie van Medtronic. De presentatie handelde over verschillende onderwerpen. Als eerste kwam de hybrid closed loop aan bod. Een hybrid closed loop is een systeem dat bestaat uit een CGM die communiceert met een insulinepomp en op die manier door pompstop of basaalaanpassingen je BG waarden kan beïnvloeden. Wanneer er een hypo dreigt stopt het systeem je basale insulinetoevoer en wanneer je suikerwaarden te hoog zijn zal het systeem proberen te corrigeren door je basale insuline op te voeren. Medtronic heeft zo'n systeem ontwikkeld, de 670G, een opvolger voor mijn huidige 640G systeem. Er werd ook gepraat over een app die Medtronic ontwikkeld en die zal werken met hun nieuwe CGM, de Guardian Connect. Dit CGM systeem kan gebruikt worden door iedereen die een pomp heeft die niet communiceert met een CGM of mensen die werken met spuitjes. De app kreeg de naam Sugar.IQ en ik was behoorlijk onder de indruk! De app verzamelt zowat al je gegevens, insulinedosis, koolhydraten, beweging, ... en analyseert ze in samenwerking met het IBM Watson algortime. Op die manier worden patronen ontdekt en kan de app suggesties doen naar aanpassingen. Deze suggesties noemt men "Insights". Er werd een werkende versie getoond, je kan de foto's hier bekijken samen met alle andere foto's van de presentatie: Klik hier! Aanvullend werd er nog gepraat over de vraag of pomptherapie en hybrid closed loop wel voor iedereen geschikt is. Je vind de slides hierover ook in de voorgaande link met foto's.

Binnenkort deel 2 van dag 2!
Update: Klik hier voor deel 2.


vrijdag 17 februari 2017

ATTD 2017 - dag 1

Op uitnodiging van Roche Diabetes Care, onder andere bekend van de Accu-Chek pompen, werd ik als blogger uitgenodigd op een bloggers event in het kader van ATTD. ATTD staat voor Advanced Technologies & Treatments for Diabetes. Dit jaar vond ATTD plaats in Parijs.

Na het inchecken in het hotel had Roche een walking lunch georganiseerd om elkaar wat te leren kennen, gevolgd door een korte voorstelling van het nieuwe Insight CGM systeem en de Eversense CGM die onderhuids wordt ingeplant. De Eversense zal in samenwerking met Roche uitgebracht worden in België. Later meer over deze systemen in een volgende blogpost over ATTD zelf, waar deze systemen ook werden voorgesteld.
Er werd ook gepraat over hoe alarmen van CGM systemen evolueren in "Smart Warnings", die er voor moeten zorgen dat men zich minder geïrriteerd gaat voelen wanneer het systeem een alarm geeft. Te veel alarmen is een reden voor sommigen om van een CGM systeem af te stappen. Het zal mogelijk worden om alarmen zeer uitgebreid in te stellen. Door bijvoorbeeld een alarm onderdrukking in te stellen bij een hoge glucosewaarde, na een correctiebolus, zal je niet meer gewaarschuwd worden dat je te hoog staat tot na een te bepalen tijd of tot de correctiebolus is uitgewerkt. Dit klinkt misschien ingewikkeld maar eens ingesteld zal dit er voor zorgen dat het aantal alarmen daalt. Je kan dit bijvoorbeeld ook doen om geen alarm te krijgen kort na de maaltijd zodat je niet telkens een alarm krijgt voor je maaltijdpiek, enz.
(Klik op de afbeelding om te vergroten)
Na deze voorstelling volgde een vragenronde die we via onze smartphone konden beantwoorden over allerhande onderwerpen en brainstorm sessie over diabetes gerelateerde apps die Roche wil ontwikkelen. Deze sessie borduurde verder op een sessie van vorig jaar op EASD in Duitsland waar ik toen jammer genoeg niet bij kon zijn. Het idee is om allerhande gegevens die we voorhanden hebben bij gebruik van een CGM en insulinepomp te combineren met gegevens van een smartphone om meer inzichten te verkrijgen. Zo zal je bijvoorbeeld GPS gegevens van je smartphone kunnen combineren met je gegevens uit je CGM en insulinepomp om inzicht te krijgen na het sporten, of andere activiteiten, en achterhalen waar je juist een hypo kreeg of van welke voeding je suikerwaarden onredelijk hoog gingen. Aan de hand van al deze gegevens zou de app ook suggesties kunnen geven over aanpassingen in je behandeling. Een integratie met een chatbot die je vragen kan stellen zoals: "Hoe waren mijn glucosewaarden vandaag?" staat ook op de planning. De chatbot kan je dan bijvoorbeeld een antwoord geven in de trend van: "Deze voormiddag stond je zeer goed geregeld, proficiat! Maar in de namiddag waren je waarden wat te hoog. Misschien moet je voor een rijstmaaltijd wat meer bolussen." Of en wanneer deze apps er komen is momenteel nog een groot vraagteken maar ik kan jullie al vertellen dat apps zoals deze zeer aanwezig waren op ATTD. Er is op dit vlak in de nabije toekomst zeker heel wat te verwachten.

Nadien brachten we een bezoekje aan het Louvre. We werden opgedeeld in groepjes en kregen een opdrachtenboekje om op een speelse manier het Louvre te leren kennen. Na het diner reden we terug naar het hotel en rond 00:15 kroop ik in bed om nog een beetje te slapen zodat ik fris zou zijn om ATTD te verkennen op dag 2. Een vermoeiende maar zeer leerrijke dag! Verwacht je binnenkort aan een uitgebreid verslag over ATTD zelf. Meer foto's vind je hier: Klik!
Update: Klik hier voor het verslag van dag 2.


zondag 12 februari 2017

Tips voor betere sensorwaarden

De nauwkeurigheid van je CGM hangt af van verschillende factoren. Ondertussen heb ik ervaring met het CGM systeem van Dexcom (G4) en van Medtronic (Enlite - Guardian 2). Er zijn specifieke tips voor elk systeem, maar ook enkele gezamenlijke. Een overzicht:

Algemeen, voor beide systemen:
- Dehydratie: Indien je te weinig vocht in je lichaam hebt zal de nauwkeurigheid van de sensor hieronder lijden. Het kan zelfs gebeuren dat je sensor gewoon stopt met werken. Genoeg water drinken is de boodschap!
- Goed vastplakken: De sensor heeft een goede hechting nodig op de huid. Wanneer de sensor onderhuids te veel kan bewegen zal hij onnauwkeurig worden. Vooral tijdens het sporten kan dit een probleem zijn. Er zijn hulpmiddeltjes zoals Skin Tac en verschillende soorten tape om over de sensor te plakken. Bij Medtronic wordt de tape bij de sensoren geleverd.
- Propere handen: Zorg er steeds voor dat je je handen wast voor een kalibratie. De nauwkeurigheid van de sensor hangt sterk af van een juiste kalibratiewaarde. Als je meet met vuile handen om te kalibreren zal je sensor niet nauwkeurig zijn! Merk je tijdens een kalibratie dat je BG waarde sterk afwijkt van je sensorwaarde (meestal als de vingerprik veel hoger is dan je sensorwaarde), dan kan het zijn dat je vingerprik vervuilt is. Handen wassen en nog een keer prikken kan uitsluitsel brengen. Dit is me al een paar keer overkomen.
- Een nieuwe sensor breng je best staande in als je hem in de buik plaatst. Doe je dit zittend, dan kan het zijn dat de sensor niet goed wordt geplaatst.
Paracetamol: De G4 sensor van Dexcom en de Enlite sensoren van Medtronic verdragen geen Paracetamol. Paracetamol is het actieve bestanddeel in verschillende pijn bestrijdende geneesmiddelen zoals Dafalgan. Gebruik je deze toch dan is de kans groot dat je sensor volledig onbruikbaar wordt. Een alternatief geneesmiddel zoeken is de boodschap!
Specifiek voor Dexcom G4:
- Kalibreren doe je best niet te vaak. Wacht ten minste tot het kalibratiesymbool (rode bloeddruppel in de rechterbovenhoek) verschijnt op het scherm! Uit mijn ervaring met de Dexcom maakt het weinig uit of je kalibreert bij een stabiele waarde of niet. Je sensor blijft gewoon werken, ook als je een tijdje niet kalibreert. Gemiddeld 2 keer per dag kalibreren is voldoende.

Specifiek voor Medtronic Enlite:
- Kalibreren doe je best niet te vaak, net zoals bij de Dexcom. Het 640G pompsysteem heeft een autokalibratiefunctie, deze zet je best uit, anders zal je te dikwijls kalibreren! Het vraagt wat planning om op de juiste tijdstippen te kalibreren. Bij deze sensor is het belangrijk dat je kalibreert bij een stabiele waarde. Bovendien MOET je ten minste 1 keer om de 12 uur kalibreren anders stopt de sensor met waarden doorgeven. Zo doe ik het: een kalibratie net voor het ontbijt, een kalibratie net voor het middagmaal en een kalibratie voor het slapengaan. Dit zijn 3 stabiele momenten en zorgen ervoor dat ik de minimale tijd van 12 uur kan respecteren en 's nachts niet moet opstaan om te kalibreren.
- Plaats de nieuwe sensor zo dat de ontvanger er langs boven op klikt, plaatst je hem andersom dan kan dit voor een minder goede werking zorgen.
- Druk tijdens het plaatsen de serter niet te hard op de huid! Er lichtjes tegen plaatsen is voldoende. Te hard drukken kan er voor zorgen dat het draadje onder de huid verschuift na het plaatsen.

Heb je zelf nog tips of opmerkingen? Laat het weten in de commentaren hieronder of bij de link naar dit artikel op Facebook.