donderdag 23 februari 2017

ATTD 2017 dag 2 (deel 2)

Dit is deel 2 van dag 2 op ATTD 2017. Na de presentatie van Medtronic begaf ik me terug naar ruimte met standen van de firma's. Heb je de vorige delen gemist? Klik dan hier voor dag 1 en klik hier voor deel 1 van dag 2.

Alle grote namen waren aanwezig met hun laatste ontwikkelingen en toestellen. Er waren een heleboel meters, pennen en pompen te bezichtigen alsook nieuwe apps en toebehoren. Ik stopte bij de stand van Novo Nordisk. Ze kwamen er hun nieuwe insuline voorstellen, "Fiasp" genaamd, die sneller zou werken dan hun huidige ultra snelwerkende insuline "NovoRapid". Toen ze op mijn badge "Pers" zagen staan werden ze een beetje nerveus. "Sorry mijnheer, wij mogen enkel met artsen spreken over onze nieuwe insuline!" Daar moest ik het dan mee doen... helaas.
Even later kwam ik Amin tegen. Hij was er ook op uitnodiging van Roche en ik had hem de dag voordien al even gesproken. Amin heeft een toestelletje ontwikkeld, genaamd MedAngel ONE, om de temperatuur van je insuline in het oog te houden. Hij heeft me een exemplaar opgestuurd om te reviewen, binnenkort te lezen op deze blog.
Wat verderop bevond zich de stand van Cellnovo. Ik had nog nooit eerder van hen gehoord. Cellnovo heeft een modieuze pomp ontwikkeld die toch wel een beetje bijzonder is. De pomp is zeer klein en licht, heeft enorm veel keuze in stickers om de buitenkant volledig naar je zin te maken, en een kort lijntje. De bedoeling is om de pomp net naast je infusieset te plakken. Zo lijkt hij een beetje op een patchpomp. Het toestel is volledig waterdicht en oplaadbaar. Het pompmechanisme is uniek en werkt met een door NASA ontwikkelde technologie. In plaats van een schroefmechanisme om de insuline uit je reservoir te drukken, gebruikt deze pomp een soort membraan van was. Door stroom door de was te sturen gaat deze vervormen en een pompbeweging creëren. Op die manier kan er zeer nauwkeurig de juiste dosis insuline uitgepompt worden en is het toestel super licht en klein. Waarom de nauwkeurigheid zo belangrijk is lees je in een volgend verslag. De pomp komt met een draadloze handset die erg lijkt op een dunne smartphone met een heel scherp, overzichtelijk scherm en die zeer vloeiend werkt. De handset doet ook dienst als BG meter. Alle data van de pomp en je metingen worden onmiddellijk in je online account geplaatst zodat jij en je diabetesteam een mooi overzicht krijgen van al je waarden en instellingen.
Ik vervolgde mijn rondgang door de zaal en plots zag ik enkele bekende gezichten: mijn diabetesteam van UZ Leuven. Blijkbaar werden ook zij uitgenodigd door Medtronic om het event bij te wonen en we zouden 's avonds samen dineren. Leuke verrassing! Ook prof. dr. Mathieu was aanwezig. Na een korte babbel begaf ik me terug naar het hotel om me een beetje op te frissen voor het diner met de mensen van Medtronic en de andere genodigden. Blijkbaar was niet enkel het team van UZ Leuven uitgenodigd, maar ook een aantal mensen van andere ziekenhuizen. Het diner was gezellig en er werd bijna uitsluitend gepraat over diabetes. De avond was snel om en voor ik het wist stond ik om 01:15 terug in mijn kamer. Tijd om te gaan slapen...

Binnenkort een verslag van dag 3 met onder andere de presentatie van Roche.


maandag 20 februari 2017

ATTD 2017 - dag 2 (deel 1)

Roche had voor ons een perskaart voorzien waarmee we, op dag 2, ATTD op eigen houtje konden bezoeken. 's Morgens had ik afgesproken met de mensen van Medtronic die me graag ook wilden spreken en een hotelkamer hadden geregeld in een hotel tegenover het gebouw waar ATTD plaatsvond. Na het afleveren van mijn bagage stak ik de straat over om ATTD te bezoeken. Mocht je het verslag van dag 1 nog niet gelezen hebben: klik dan hier!

Ik had al gehoord van mijn voorgangers dat ATTD niet zo groot was maar ik was toch behoorlijk onder de indruk van de vele standen! Gelukkig heb ik heel wat foto's kunnen maken om met jullie te delen. Je zal in dit artikel, en de volgende, links kunnen vinden om ze allemaal te bekijken. Hier alvast enkele sfeerbeelden: Klik hier!
Net toen ik aan de stand van Senseonics kwam werd er een presentatie gestart over het Eversense systeem, een CGM die onderhuids wordt ingeplant. De Eversense sensor komt nog dit jaar naar België in samenwerking met Roche. Het systeem is vooral interessant voor mensen met pleisterallergie. Het inplanten van de sensor, die de grootte heeft van een rijstkorrel, duurt ongeveer 5 minuten en is volledig pijnloos. De sensor blijft 90 dagen onder de huid. De levensduur van de sensor zal op termijn verlengt worden naar 180 dagen! Verwijderen en een nieuwe sensor plaatsen duurt 10 minuten. De sensor communiceert met een zender die je met een plakker op je arm draagt bovenop de plaats waar de sensor werd ingeplant. Elke dag dien je de plakker te vervangen om er voor te zorgen dat die goed blijft kleven. De zender stuurt via Bluetooth gegevens door naar je smartphone. Je kan de zender er eenvoudig weg afhalen en weer opplakken wanneer je maar wil. Wil je graag op het strand mooi bruinen zonder een witte vlek op je arm? Haal de zender er dan gewoon even af. De gegevens worden opgeslagen in de sensor en van zodra je de zender weer opplakt vult de grafiek van sensorwaarden weer mooi aan. Heb je je smartphone niet in de buurt dan waarschuwt de zender je via vibraties wanneer je suikerwaarden zakken en er een hypo dreigt. Er komt ook een nieuwe, waterdichte zender aan die ongeveer de helft dunner is en ook de helft lichter. De zender moet elke dag ongeveer 15 minuten worden opgeladen. Foto's van de presentatie vind je hier: Klik hier!
Kort na de presentatie van Eversense begaf ik me naar het grote amfitheater voor de presentatie van Medtronic. De presentatie handelde over verschillende onderwerpen. Als eerste kwam de hybrid closed loop aan bod. Een hybrid closed loop is een systeem dat bestaat uit een CGM die communiceert met een insulinepomp en op die manier door pompstop of basaalaanpassingen je BG waarden kan beïnvloeden. Wanneer er een hypo dreigt stopt het systeem je basale insulinetoevoer en wanneer je suikerwaarden te hoog zijn zal het systeem proberen te corrigeren door je basale insuline op te voeren. Medtronic heeft zo'n systeem ontwikkeld, de 670G, een opvolger voor mijn huidige 640G systeem. Er werd ook gepraat over een app die Medtronic ontwikkeld en die zal werken met hun nieuwe CGM, de Guardian Connect. Dit CGM systeem kan gebruikt worden door iedereen die een pomp heeft die niet communiceert met een CGM of mensen die werken met spuitjes. De app kreeg de naam Sugar.IQ en ik was behoorlijk onder de indruk! De app verzamelt zowat al je gegevens, insulinedosis, koolhydraten, beweging, ... en analyseert ze in samenwerking met het IBM Watson algortime. Op die manier worden patronen ontdekt en kan de app suggesties doen naar aanpassingen. Deze suggesties noemt men "Insights". Er werd een werkende versie getoond, je kan de foto's hier bekijken samen met alle andere foto's van de presentatie: Klik hier! Aanvullend werd er nog gepraat over de vraag of pomptherapie en hybrid closed loop wel voor iedereen geschikt is. Je vind de slides hierover ook in de voorgaande link met foto's.

Binnenkort deel 2 van dag 2!
Update: Klik hier voor deel 2.


vrijdag 17 februari 2017

ATTD 2017 - dag 1

Op uitnodiging van Roche Diabetes Care, onder andere bekend van de Accu-Chek pompen, werd ik als blogger uitgenodigd op een bloggers event in het kader van ATTD. ATTD staat voor Advanced Technologies & Treatments for Diabetes. Dit jaar vond ATTD plaats in Parijs.

Na het inchecken in het hotel had Roche een walking lunch georganiseerd om elkaar wat te leren kennen, gevolgd door een korte voorstelling van het nieuwe Insight CGM systeem en de Eversense CGM die onderhuids wordt ingeplant. De Eversense zal in samenwerking met Roche uitgebracht worden in België. Later meer over deze systemen in een volgende blogpost over ATTD zelf, waar deze systemen ook werden voorgesteld.
Er werd ook gepraat over hoe alarmen van CGM systemen evolueren in "Smart Warnings", die er voor moeten zorgen dat men zich minder geïrriteerd gaat voelen wanneer het systeem een alarm geeft. Te veel alarmen is een reden voor sommigen om van een CGM systeem af te stappen. Het zal mogelijk worden om alarmen zeer uitgebreid in te stellen. Door bijvoorbeeld een alarm onderdrukking in te stellen bij een hoge glucosewaarde, na een correctiebolus, zal je niet meer gewaarschuwd worden dat je te hoog staat tot na een te bepalen tijd of tot de correctiebolus is uitgewerkt. Dit klinkt misschien ingewikkeld maar eens ingesteld zal dit er voor zorgen dat het aantal alarmen daalt. Je kan dit bijvoorbeeld ook doen om geen alarm te krijgen kort na de maaltijd zodat je niet telkens een alarm krijgt voor je maaltijdpiek, enz.
(Klik op de afbeelding om te vergroten)
Na deze voorstelling volgde een vragenronde die we via onze smartphone konden beantwoorden over allerhande onderwerpen en brainstorm sessie over diabetes gerelateerde apps die Roche wil ontwikkelen. Deze sessie borduurde verder op een sessie van vorig jaar op EASD in Duitsland waar ik toen jammer genoeg niet bij kon zijn. Het idee is om allerhande gegevens die we voorhanden hebben bij gebruik van een CGM en insulinepomp te combineren met gegevens van een smartphone om meer inzichten te verkrijgen. Zo zal je bijvoorbeeld GPS gegevens van je smartphone kunnen combineren met je gegevens uit je CGM en insulinepomp om inzicht te krijgen na het sporten, of andere activiteiten, en achterhalen waar je juist een hypo kreeg of van welke voeding je suikerwaarden onredelijk hoog gingen. Aan de hand van al deze gegevens zou de app ook suggesties kunnen geven over aanpassingen in je behandeling. Een integratie met een chatbot die je vragen kan stellen zoals: "Hoe waren mijn glucosewaarden vandaag?" staat ook op de planning. De chatbot kan je dan bijvoorbeeld een antwoord geven in de trend van: "Deze voormiddag stond je zeer goed geregeld, proficiat! Maar in de namiddag waren je waarden wat te hoog. Misschien moet je voor een rijstmaaltijd wat meer bolussen." Of en wanneer deze apps er komen is momenteel nog een groot vraagteken maar ik kan jullie al vertellen dat apps zoals deze zeer aanwezig waren op ATTD. Er is op dit vlak in de nabije toekomst zeker heel wat te verwachten.

Nadien brachten we een bezoekje aan het Louvre. We werden opgedeeld in groepjes en kregen een opdrachtenboekje om op een speelse manier het Louvre te leren kennen. Na het diner reden we terug naar het hotel en rond 00:15 kroop ik in bed om nog een beetje te slapen zodat ik fris zou zijn om ATTD te verkennen op dag 2. Een vermoeiende maar zeer leerrijke dag! Verwacht je binnenkort aan een uitgebreid verslag over ATTD zelf. Meer foto's vind je hier: Klik!
Update: Klik hier voor het verslag van dag 2.


zondag 12 februari 2017

Tips voor betere sensorwaarden

De nauwkeurigheid van je CGM hangt af van verschillende factoren. Ondertussen heb ik ervaring met het CGM systeem van Dexcom (G4) en van Medtronic (Enlite - Guardian 2). Er zijn specifieke tips voor elk systeem, maar ook enkele gezamenlijke. Een overzicht:

Algemeen, voor beide systemen:
- Dehydratie: Indien je te weinig vocht in je lichaam hebt zal de nauwkeurigheid van de sensor hieronder lijden. Het kan zelfs gebeuren dat je sensor gewoon stopt met werken. Genoeg water drinken is de boodschap!
- Goed vastplakken: De sensor heeft een goede hechting nodig op de huid. Wanneer de sensor onderhuids te veel kan bewegen zal hij onnauwkeurig worden. Vooral tijdens het sporten kan dit een probleem zijn. Er zijn hulpmiddeltjes zoals Skin Tac en verschillende soorten tape om over de sensor te plakken. Bij Medtronic wordt de tape bij de sensoren geleverd.
- Propere handen: Zorg er steeds voor dat je je handen wast voor een kalibratie. De nauwkeurigheid van de sensor hangt sterk af van een juiste kalibratiewaarde. Als je meet met vuile handen om te kalibreren zal je sensor niet nauwkeurig zijn! Merk je tijdens een kalibratie dat je BG waarde sterk afwijkt van je sensorwaarde (meestal als de vingerprik veel hoger is dan je sensorwaarde), dan kan het zijn dat je vingerprik vervuilt is. Handen wassen en nog een keer prikken kan uitsluitsel brengen. Dit is me al een paar keer overkomen.
- Een nieuwe sensor breng je best staande in als je hem in de buik plaatst. Doe je dit zittend, dan kan het zijn dat de sensor niet goed wordt geplaatst.
Specifiek voor Dexcom G4:
- Paracetamol: De G4 sensor van Dexcom verdraagt geen Paracetamol. Paracetamol is het actieve bestanddeel in verschillende pijn bestrijdende geneesmiddelen zoals Dafalgan. Gebruik je deze toch dan is de kans groot dat je sensor volledig onbruikbaar wordt. Een alternatief geneesmiddel zoeken is de boodschap!
- Kalibreren doe je best niet te vaak. Wacht ten minste tot het kalibratiesymbool (rode bloeddruppel in de rechterbovenhoek) verschijnt op het scherm! Uit mijn ervaring met de Dexcom maakt het weinig uit of je kalibreert bij een stabiele waarde of niet. Je sensor blijft gewoon werken, ook als je een tijdje niet kalibreert. Gemiddeld 2 keer per dag kalibreren is voldoende.

Specifiek voor Medtronic Enlite:
- Kalibreren doe je best niet te vaak, net zoals bij de Dexcom. Het 640G pompsysteem heeft een autokalibratiefunctie, deze zet je best uit, anders zal je te dikwijls kalibreren! Het vraagt wat planning om op de juiste tijdstippen te kalibreren. Bij deze sensor is het belangrijk dat je kalibreert bij een stabiele waarde. Bovendien MOET je ten minste 1 keer om de 12 uur kalibreren anders stopt de sensor met waarden doorgeven. Zo doe ik het: een kalibratie net voor het ontbijt, een kalibratie net voor het middagmaal en een kalibratie voor het slapengaan. Dit zijn 3 stabiele momenten en zorgen ervoor dat ik de minimale tijd van 12 uur kan respecteren en 's nachts niet moet opstaan om te kalibreren.
- Plaats de nieuwe sensor zo dat de ontvanger er langs boven op klikt, plaatst je hem andersom dan kan dit voor een minder goede werking zorgen.
- Druk tijdens het plaatsen de serter niet te hard op de huid! Er lichtjes tegen plaatsen is voldoende. Te hard drukken kan er voor zorgen dat het draadje onder de huid verschuift na het plaatsen.

Heb je zelf nog tips of opmerkingen? Laat het weten in de commentaren hieronder of bij de link naar dit artikel op Facebook.


zondag 8 januari 2017

Insuline bewaren

Hoe en waar bewaar je best je insuline? Enkele tips:
- Bij een temperatuur tussen 2°C en 8°C blijft een ongeopende ampule of flacon houdbaar tot de vervaldatum die vermeld staat op de verpakking. Je bewaart je insuline dus best in de koelkast.
- Bewaar insuline zeker niet te koud! Insuline die bevriest verliest zijn werking. Let op: sommige zones in de koelkast, dicht bij het vriesvak, kunnen te koud zijn!
- Een ampule of flacon die je reeds gedeeltelijk gebruikt hebt blijft maximaal 4 weken houdbaar. Je kan deze zonder probleem op kamertemperatuur bewaren.
- Insuline neem je best een tijdje voor gebruik uit de koelkast. Koude insuline injecteren is pijnlijker dan insuline op kamertemperatuur.
- Indien de omgevingstemperatuur boven 30°C ligt zal insuline sneller haar werking verliezen. Ben je op reis in warm land dan bewaar je best je insuline in een koeltasje zoals die van Frio. Een thermoskan kan ook dienen. Er zijn zelfs mini koelkastjes te koop, met batterij: Klik hier
- Bewaarcondities kunnen verschillen per soort insuline, raadpleeg de bijsluiter voor details.
- Controleer steeds de houdbaarheidsdatum op de verpakking voor gebruik.
- Leg nooit een ongebruikte insuline ampul, flacon, insulinepennen of insulinepomp in de zon. De temperatuur zal snel te hoog oplopen. Bewaar daarom ook nooit je insuline in de wagen.
- Gebruik nooit insuline die er troebel uitziet. Insuline moet helder zijn. Uitzondering is menginsuline, deze kan wel troebel zijn.


vrijdag 16 december 2016

Meer dan een nummer...

Eén van de eerste dingen die je opmerkt na je diagnose is dat type 1 diabetes draait dikwijls om cijfers: je ochtendwaarde, je BG waarden voor en na het eten, je metingen tussendoor, de gegevens van je CGM, je HbA1c waarde, je aantal hypo's, je aantal hypers, je 3 maandelijkse consultaties, je insulinegevoeligheid, het aantal koolhydraten in je voeding, ...
Geen twee mensen met type 1 zijn op dezelfde manier te behandelen. Iedereen heeft zijn eigen methode. Sommigen werken flexibel en rekenen zelf hun insulinedosis uit, anderen houden zich aan drie vaste maaltijden per dag om het wat makkelijker te maken. Zelf probeer ik bijvoorbeeld zo veel mogelijk snelle suiker te vermijden. Iets wat niet altijd mogelijk is maar een uitzondering sta ik me wel eens toe.

Sport heeft ook een grote invloed op onze behandeling en maakt het in sommige opzichten nog wat moeilijker. Je zal merken dat je insulinegevoeligheid gaat stijgen als je bijvoorbeeld vier keer per week sport. Dat vereist een aanpassing in je behandeling maar je zal ook merken dat je glucosewaarden gemiddeld lager zullen liggen. Natuurlijk wil dit niet zeggen dat je vijf of zes hypo's per week moet hebben. De voordelen van sporten wegen nog steeds op tegen de nadelen!

Zeven dagen per week, 24 uur op 24, diabetes laat je nooit met rust. Maar weet dat je er nooit alleen voor staat. Zo heb ik zelf een aantal mensen leren kennen door mijn ziekte die me inspireren. Gaat het even wat minder, dan kan een babbeltje met hen echt deugd doen. "Hij heeft makkelijk praten", denk je misschien, maar iedereen is welkom op het diabetes forum (www.diabetesforum.be) waar we elkaar motiveren en inspireren. Schrijf je in! Ook al is het maar om mee te lezen: je zal merken! Het doet je goed!

Helaas kan je niet élke dag perfecte cijfers tevoorschijn toveren. Zo zal je ook merken bij andere mensen met diabetes dat iedereen mindere perioden heeft. Gaat het een keertje wat minder maak er dan geen drama van. Bespreek eventueel met je diabetesteam of je best een aanpassing doet of zoek naar de oorzaak. Het hoort er helaas bij... Maar kop op! Binnenkort gaat het weer wat beter!


dinsdag 6 december 2016

Nieuwe serter van Medtronic

Wie mij volgt op Instagram heeft het al gezien: ik heb de nieuwe serter (inbrenghulp voor de insulinepomp katheter) van Medtronic  enkele weken geleden ontvangen. De oude serter had een paar probleempjes: hij was niet echt makkelijk te bedienen en, het ergste van al, er bleven soms lijmresten achter die de werking van het toestelletje konden verhinderen.

Op bovenstaand foto zie je de nieuwe serter (groen-grijs van kleur) naast de oude (blauw). Klik op de foto om te vergroten.

Nu ik de nieuwe serter getest heb breng ik even verslag uit. Zijn de problemen van de oude serter verholpen? Kort en bondig: "Ja". Zoals je ziet op de foto zijn de problemen aangepakt. De rode pijl wijst op het grootste probleem dat opgelost werd bij de nieuwe serter. Door het randje naast de plakker van de katheter te verbreden blijven er geen lijmresten meer achter tussen het toestel. Dit zorgde er in het verleden voor dat de veer stroef ging lopen waardoor het toestel in kracht minderde. Daardoor werd de naald met minder kracht ingeschoten wat pijnlijk kon zijn.

Verder is de knop om de katheter te lossen na het inbrengen ook aangepakt. Bij de oude serter werd de gehele bovenkant als knop gebruikt wat soms er voor kon zorgen dat je deze per ongeluk indrukte. Bij het nieuwe toestel zie je duidelijk bovenaan een aparte, grijze knop om de katheter te lossen.

Waar je bij het nieuwe toestel wel op moet letten is dat je niet te veel druk uitoefent op de zijkant bij het inbrengen. Ik heb gemerkt dat je daardoor het plastic een beetje indrukt waardoor de veer gehinderd wordt bij het inschieten. Verder is het toestel op alle vlak beter dan het oude. Hebben jullie hem al? Vraag er naar in je conventie!